Amsterdam Pipe Museum
$('#mast1').cycle({
			delay: 1000,
			speed: 3000
		});
$('#mast4').cycle({
			delay: 2000,
			speed: 2000
		});
$('#mast7').cycle({
			delay: 0,
			speed: 3000
		});
$('#mast10').cycle({
			delay: 2000,
			speed: 4000
		});
home > thema's > vincent van gogh

De pijp als remedie

Een tabakspijp brengt Vincent rust

Vincent van Gogh beschouwt de pijp echt als zijn attribuut. Hij is duidelijk verknocht aan zijn pijpen en tabak. Regelmatig schrijft hij er enthousiast over. In een brief vanuit Arles gericht aan Emile Bernard (brief 696, oktober 1888) is hij zelfs beledigd als zijn vriend Paul Gauguin hem zonder zijn pijp afbeeldt.

Dat lijk ik wel wat het gezicht betreft, maar ik rook toch altijd een pijp. Ik protesteer dus als dat mijn portret moet voorstellen.

Deze zin refereert aan het portret dat Gauguin in 1888 schilderde van Vincent terwijl deze zonnebloemen aan het schilderen is (afb. 40). En inderdaad, Vincent rookt hier geen pijp.

Uit de brieven aan zijn broer Theo, die steeds allerhartelijkst zijn, blijkt wel dat Vincent zijn pijp en tabak heerlijk vond. Wanneer Vincent vanuit Londen aan Theo schrijft (brief 89, augustus 1876) vertelt hij zijn broer dat hij het pijproken weer heeft opgepakt en hoe goed hem dat bevalt:

Ik heb in mijn pijp een oud trouw vriend terug gevonden en nu zullen wij wel niet meer scheiden denk ik.

Hij rookt deze op momenten van rust, wanneer hij tevreden is over zijn werk, zijn leven, wellicht over zichzelf. In een vroege brief uit 1873 (brief 5, maart 1873) beveelt hij Theo aan zelf ook eens een pijp te roken. Het is volgens Vincent een goede remedie om in een beter humeur te komen. Niet veel later lezen we dat Theo de raad van zijn broer heeft opgevolgd, want

Van Oom V. hoorde ik dat gij ook rookt.

Het enige portret dan Vincent van zijn jongere broer maakte, is lang voor een zelfportret aangezien, maar sinds enige jaren als broer Theo geïdentificeerd. Verwarrend is dat Theo de strohoed van Vincent draagt. Ze hebben ook eenzelfde soort baard, maar die van Theo is blonder en dus minder rood dan bij Vincent (afb. 41).

1

Afbeeldingen 1 / 2

Afb. 40 Portret van Vincent
Afb. 41 Portret van Theo van Gogh